Prozac (fluoxetine): SSRI-antidepressivum
Fluoxetine is een antidepressivum uit de groep van de selectieve serotonineheropnameremmers (SSRI's). Het wordt onder meer gebruikt bij depressie, obsessieve-compulsieve stoornis (OCS) en boulimia nervosa.
Prozac is de historische merknaam van fluoxetine. In België is de specialiteit Prozac 20 mg sinds april 2025 echter niet meer beschikbaar. Generieke geneesmiddelen met 20 mg fluoxetine blijven op voorschrift verkrijgbaar.
Het antidepressieve effect ontwikkelt zich geleidelijk. Een verbetering kan soms pas na de eerste weken van de behandeling merkbaar worden. De arts moet de dosis en de duur van de behandeling aanpassen aan de indicatie en de klinische respons.
Wilt u deze geneesmiddelengroep beter begrijpen, raadpleeg dan ons artikel over de werking van antidepressiva.
Belangrijkste kenmerken van fluoxetine
Fluoxetine remt voornamelijk de neuronale heropname van serotonine. Daardoor neemt de beschikbaarheid van deze neurotransmitter in het centrale zenuwstelsel toe.
- Therapeutische klasse: SSRI-antidepressivum.
- Vorm die momenteel in België op de markt is: voornamelijk capsules van 20 mg.
- Indicaties bij volwassenen: ernstige depressieve episoden, OCS en boulimia nervosa.
- Voorschriftplichtig.
- Het klinische effect ontwikkelt zich geleidelijk over meerdere weken.
Fluoxetine heeft een lange halfwaardetijd, net als de actieve metaboliet norfluoxetine. De effecten en bepaalde interacties kunnen daarom nog enige tijd na het stoppen van de behandeling aanhouden.
Voor meer informatie over veiligheidsaspecten kunt u ons artikel raadplegen over mythes en feiten over antidepressiva.
Fluoxetine bij kinderen en adolescenten
Fluoxetine kan bij kinderen en adolescenten vanaf 8 jaar worden gebruikt voor een duidelijk omschreven indicatie: een matige tot ernstige depressieve episode die na meerdere sessies onvoldoende heeft gereageerd op psychologische behandeling.
Bij deze leeftijdsgroep moet de medicamenteuze behandeling worden gecombineerd met psychologische therapie en door een specialist worden gestart en opgevolgd.
De startdosis voor deze indicatie bedraagt doorgaans 10 mg per dag, met een mogelijke verhoging tot 20 mg na één tot twee weken. De voorschrijver moet bepalen met welke farmaceutische vorm deze dosis kan worden toegediend, aangezien de specialiteiten die momenteel in België verkrijgbaar zijn voornamelijk een sterkte van 20 mg hebben.
Vooral aan het begin van de behandeling is nauwgezette opvolging belangrijk vanwege het risico op suïcidaal of vijandig gedrag bij sommige jonge patiënten. Wanneer klinisch voordeel uitblijft, moet de behandeling opnieuw worden beoordeeld.
Therapeutische indicaties van fluoxetine
Ernstige depressie
Bij volwassenen is fluoxetine aangewezen voor de behandeling van ernstige depressieve episoden. De aanbevolen dosis bedraagt doorgaans 20 mg per dag, met een herbeoordeling na enkele weken.
Obsessieve-compulsieve stoornis (OCS)
Fluoxetine kan obsessieve en compulsieve symptomen verminderen. Bij onvoldoende respons na meerdere weken kan de arts de dosis geleidelijk aanpassen.
Boulimia nervosa
Bij volwassenen is fluoxetine ook aangewezen voor de behandeling van boulimia nervosa, als aanvulling op psychotherapie, om eetbuien en compensatiegedrag te verminderen.
Paniekstoornis en gegeneraliseerde angststoornis behoren niet tot de geharmoniseerde Europese indicaties van Prozac. Afhankelijk van de diagnose kunnen andere geneesmiddelen of behandelingsstrategieën worden gebruikt.
Voor een algemeen overzicht van de therapeutische opties kunt u ons artikel raadplegen over de keuze van antidepressiva in Frankrijk en België.
Dosering en wijze van toediening
De dosering hangt af van de indicatie. Bij volwassenen worden in de officiële productinformatie voornamelijk de volgende schema's vermeld:
| Indicatie | Gebruikelijke dosis | Maximale dosis |
|---|---|---|
| Ernstige depressie | 20 mg per dag | 60 mg per dag indien nodig |
| OCS | 20 mg per dag | 60 mg per dag indien nodig |
| Boulimia nervosa | 60 mg per dag | Volgens het voorschrift |
Een dagdosis van meer dan 20 mg betekent niet noodzakelijk dat in België capsules van 40 mg of 60 mg op de markt zijn: de voorgeschreven dosis kan worden bereikt met meerdere eenheden van 20 mg.
Bij ouderen moet de dosis voorzichtig worden verhoogd. Bij leverinsufficiëntie of geneesmiddeleninteracties kan de arts de dosis verlagen of het interval tussen de innames verlengen.
Het kan meerdere weken duren voordat verbetering optreedt. Bij depressie wordt de behandeling na verbetering doorgaans nog minstens zes maanden voortgezet om het risico op terugval te verminderen.
De dosis mag niet zonder medisch advies worden verhoogd of verlaagd en de behandeling mag niet zonder medisch advies worden stopgezet. Vanwege de lange halfwaardetijd van fluoxetine moet de voorschrijver het geleidelijk afbouwen individueel aanpassen.
Bijwerkingen en contra-indicaties
Vaak voorkomende bijwerkingen van fluoxetine zijn onder meer:
- misselijkheid en diarree;
- hoofdpijn;
- slapeloosheid of vermoeidheid;
- nervositeit of agitatie;
- toegenomen transpiratie;
- verminderd libido en andere seksuele stoornissen.
Seksuele stoornissen kunnen in sommige gevallen blijven bestaan nadat een SSRI is stopgezet. Aanhoudende klachten of symptomen die een belangrijke invloed hebben op de levenskwaliteit moeten met de arts worden besproken.
Een verergering van de depressie, het ontstaan van suïcidale gedachten, ernstige agitatie of ongewone gedragsveranderingen vereisen snel contact met een zorgverlener, vooral aan het begin van de behandeling en bij een dosiswijziging.
De behandeling is gecontra-indiceerd bij overgevoeligheid voor fluoxetine en bij gelijktijdig gebruik van bepaalde monoamineoxidaseremmers (MAO-remmers), vanwege het risico op een mogelijk ernstig serotoninesyndroom.
Voorzichtigheid is ook nodig bij patiënten met een voorgeschiedenis van convulsies, een bipolaire stoornis, diabetes, bloedingsstoornissen of risicofactoren voor hyponatriëmie.
Voorzorgsmaatregelen, interacties en veilig gebruik
Fluoxetine kan met veel geneesmiddelen interageren. Bijzondere aandacht is nodig bij andere serotonerge stoffen, waaronder bepaalde antidepressiva, tramadol en bepaalde behandelingen voor migraine, vanwege het risico op een serotoninesyndroom.
Fluoxetine kan ook het risico op bloedingen verhogen wanneer het wordt gecombineerd met anticoagulantia, acetylsalicylzuur of niet-steroïdale ontstekingsremmers.
Fluoxetine remt het enzym CYP2D6 sterk. Daardoor kan het de concentratie of werkzaamheid van verschillende geneesmiddelen beïnvloeden. De combinatie met tamoxifen moet met name zoveel mogelijk worden vermeden, omdat fluoxetine de omzetting ervan in de actieve metaboliet kan verminderen.
Tijdens de zwangerschap en borstvoeding is een individuele beoordeling van de verhouding tussen voordelen en risico's nodig. Een behandeling met antidepressiva mag bij het begin van een zwangerschap niet abrupt worden stopgezet zonder dit met de arts te bespreken.
Alcoholgebruik wordt tijdens de behandeling afgeraden. Voor een algemener perspectief kunt u ons artikel raadplegen over antidepressiva en afhankelijkheid.
Prijs en beschikbaarheid van fluoxetine in België
Prozac is sinds april 2025 niet meer beschikbaar in België. Voor patiënten die met fluoxetine worden behandeld, zijn er echter nog verschillende specialiteiten met dezelfde werkzame stof in een sterkte van 20 mg verkrijgbaar.
| Specialiteit | Verpakking | Prijs in België |
|---|---|---|
| Fluoxetin AB | 28 capsules van 20 mg | 9,76 € |
| Fluoxetine Viatris | 28 capsules van 20 mg | 9,82 € |
| Fluoxone | 30 tabletten van 20 mg | 10,58 € |
Er zijn ook andere verpakkingen van fluoxetine 20 mg verkrijgbaar. De prijs en het bedrag dat eventueel ten laste van de patiënt blijft, hangen af van de specialiteit en de verpakking die worden afgeleverd.
Fluoxetine is in België voorschriftplichtig. Voorschriftplichtige geneesmiddelen mogen in België niet online worden verkocht. Een apotheek kan wel een reservatiesysteem aanbieden vóór de afhaling en aflevering in de apotheek.
LocalPharma kan de mogelijkheid bieden om de beschikbaarheid bij een partnerapotheek te controleren. De aflevering gebeurt steeds door de apotheek volgens het voorschrift.
Veelgestelde vragen over Prozac en fluoxetine
Is Prozac nog beschikbaar in België?
Nee. De specialiteit Prozac 20 mg is sinds april 2025 niet meer beschikbaar in België. Verschillende generieke geneesmiddelen met 20 mg fluoxetine blijven echter op de markt.
Is fluoxetine voorschriftplichtig?
Ja. Alle fluoxetinespecialiteiten die momenteel in België op de markt zijn, zijn voorschriftplichtig.
Wat kost fluoxetine 20 mg?
De prijs hangt af van het merk en de verpakking. Fluoxetin AB 20 mg in een verpakking van 28 capsules staat bijvoorbeeld vermeld voor 9,76 €, en Fluoxetine Viatris 20 mg in een verpakking van 28 capsules voor 9,82 €.
Welke doseringen van fluoxetine zijn in België verkrijgbaar?
De fluoxetinespecialiteiten die momenteel op de markt zijn, hebben voornamelijk een sterkte van 20 mg. Een voorgeschreven dosis van 40 mg of 60 mg kan volgens de instructies van de arts worden bereikt met meerdere eenheden van 20 mg.
Hoe kan de beschikbaarheid van fluoxetine worden gecontroleerd?
De beschikbaarheid moet worden gecontroleerd voor de voorgeschreven specialiteit en verpakking. Een partnerapotheek kan bevestigen of het product beschikbaar is en, wanneer de organisatie van de apotheek dit toelaat, een reservatie mogelijk maken vóór de afhaling in de apotheek.
Tekst nagekeken door
Uttam Chatterjee,
verantwoordelijk apotheker – LocalPharma.
Laatste update: 19 augustus 2026
Medische en wetenschappelijke bronnen
- BCFI — Prozac: beschikbaarheid in België en alternatieven met fluoxetine
- BCFI — Gecommentarieerd Geneesmiddelenrepertorium 2026
- e-Compendium — Prozac 20 mg: Belgische bijsluiter
- EMA — Prozac (fluoxetine): indicaties en gebruik bij kinderen en adolescenten
- FAGG — Internetapotheken en voorschriftplichtige geneesmiddelen