Champix (Vareniclin)

Dit is een geneesmiddel. Niet langdurig gebruiken zonder medisch advies.

Naam van het geneesmiddel:	Champix
Werkzame stof:	Varenicline (als tartraat)
Fabrikant:	Pfizer
Vorm / dosering:	Filmomhulde tabletten van 0,5 mg en 1 mg
Prijs:
Apotheek:	Geselecteerd op basis van uw adres en de beschikbaarheid

Algemene informatie over het geneesmiddel

Type geneesmiddel: behandeling voor rookstop op basis van varenicline.

Belangrijkste toepassing: volwassenen helpen te stoppen met roken door de sterke behoefte aan nicotine en ontwenningsverschijnselen te verminderen.

Champix bevat varenicline, een geneesmiddel dat specifiek is aangewezen voor rookstop bij volwassenen. Het wordt doorgaans gebruikt bij mensen die gemotiveerd zijn om te stoppen met roken, in combinatie met advies en gedragsondersteuning.

Champix werd in 2021 van de markt gehaald nadat in bepaalde partijen N-nitroso-varenicline was aangetroffen. Na een aanpassing van het productieproces is Champix in 2025 opnieuw op de Belgische markt gekomen. Het BCFI vermeldt het momenteel opnieuw bij de beschikbare varenicline-specialiteiten.

Voor een algemener overzicht van de beschikbare mogelijkheden kunt u ons dossier raadplegen over behandelingen en methoden om te stoppen met roken.

Waarvoor wordt Champix gebruikt?

Champix is aangewezen voor rookstop bij volwassenen. Varenicline kan de behoefte om te roken en bepaalde ontwenningsverschijnselen door een tekort aan nicotine verminderen.

De behandeling kan ook het belonende effect van een sigaret verminderen wanneer iemand nog rookt in de periode vóór de vastgelegde stopdatum.

De werkzaamheid is groter wanneer de medicamenteuze behandeling deel uitmaakt van een gestructureerde aanpak met motivatie, advies en begeleiding. Varenicline vervangt dus niet de gedragsondersteuning die bij rookstop hoort.

Hoe werkt Champix?

Varenicline bindt zich voornamelijk aan de nicotinerge α4β2-receptoren in de hersenen en werkt daar als partiële agonist.

Het heeft daardoor een dubbele werking:

het stimuleert de nicotinereceptoren gedeeltelijk, wat helpt om de sterke behoefte om te roken en ontwenningsverschijnselen te verminderen;
het verhindert gedeeltelijk dat de nicotine die met een sigaret wordt ingeademd deze receptoren volledig stimuleert, waardoor het belonende effect van nicotine afneemt.

Deze werking kan het stoppen met roken voor sommige rokers vergemakkelijken, maar motivatie om te stoppen en passende begeleiding blijven belangrijk om een duurzaam resultaat te bereiken.

Hoe lang duurt het voordat Champix werkt?

Varenicline wordt doorgaans gestart vóór de geplande stopdatum. De patiënt legt deze datum meestal vast tussen de 8e en 14e behandelingsdag.

Wanneer het niet mogelijk is om onmiddellijk een stopdatum te kiezen, kan deze ook binnen vijf weken na het begin van de behandeling worden vastgelegd.

De standaardbehandeling duurt 12 weken. Bij iemand die aan het einde van deze periode succesvol is gestopt met roken, kunnen nog eens 12 weken behandeling worden voorgesteld om de abstinentie te helpen behouden.

Een andere aanpak bestaat erin het aantal sigaretten gedurende de eerste 12 weken geleidelijk te verminderen en varenicline na het volledig stoppen nog 12 weken voort te zetten.

Dosering en wijze van toediening

De behandeling begint met een geleidelijke verhoging van de dosis om de verdraagbaarheid te verbeteren.

Gebruikelijke dosering van Champix

Periode	Gebruikelijke dosering	Opmerking
Dag 1 tot 3	0,5 mg eenmaal per dag	Start van de behandeling
Dag 4 tot 7	0,5 mg tweemaal per dag	Geleidelijke dosisverhoging
Vanaf dag 8	1 mg tweemaal per dag	Gebruikelijke onderhoudsdosis
Gebruikelijke behandelingsduur	12 weken	Verlenging mogelijk in bepaalde situaties

De tabletten moeten in hun geheel met water worden doorgeslikt. Champix kan met of zonder voedsel worden ingenomen.

Als de bijwerkingen slecht worden verdragen, kan de dosis op medisch advies tijdelijk of blijvend worden verlaagd tot 0,5 mg tweemaal per dag.

Bij ernstige nierinsufficiëntie is een dosisaanpassing nodig. De behandeling begint dan doorgaans met 0,5 mg eenmaal per dag gedurende drie dagen, met een aanbevolen maximale dosis van 1 mg eenmaal per dag. Champix wordt niet aanbevolen bij terminale nierinsufficiëntie vanwege de beperkte klinische ervaring.

Bijwerkingen van Champix

Zoals elk geneesmiddel kan varenicline bijwerkingen veroorzaken. De vaakst voorkomende zijn onder meer:

misselijkheid;
abnormale dromen;
slapeloosheid of andere slaapstoornissen;
hoofdpijn;
ontsteking van neus en keel.

Ook duizeligheid of slaperigheid kan optreden en de rijvaardigheid of het vermogen om machines te bedienen beïnvloeden.

Gedrags- of stemmingsveranderingen, ernstige angst, depressie, suïcidale gedachten of suïcidaal gedrag zijn gemeld tijdens pogingen om met Champix te stoppen met roken. Een grote vergelijkende studie liet geen verhoogd algemeen risico op ernstige neuropsychiatrische voorvallen zien met varenicline ten opzichte van placebo, maar deze symptomen moeten desondanks ernstig worden genomen.

Bij ernstige neuropsychiatrische symptomen moet de behandeling worden stopgezet en moet snel een zorgverlener worden geraadpleegd om de situatie opnieuw te beoordelen.

Ook convulsies zijn gemeld. Bijzondere voorzichtigheid is nodig bij mensen met een voorgeschiedenis van convulsies of andere factoren die de convulsiedrempel verlagen.

Contra-indicaties en voorzorgsmaatregelen

De formele contra-indicatie voor Champix is overgevoeligheid voor varenicline of een van de hulpstoffen van het geneesmiddel.

Situaties die bijzondere aandacht vereisen

voorgeschiedenis van een psychiatrische aandoening;
voorgeschiedenis van convulsies of factoren die convulsies kunnen bevorderen;
nierinsufficiëntie, vooral wanneer deze ernstig is;
zwangerschap of borstvoeding;
gebruik bij personen jonger dan 18 jaar.

Het gebruik van Champix wordt niet aanbevolen bij personen jonger dan 18 jaar, omdat de werkzaamheid in deze leeftijdsgroep niet is aangetoond.

Tijdens de zwangerschap wordt uit voorzorg aangeraden varenicline te vermijden. Tijdens de borstvoeding moet de beslissing om de borstvoeding of de behandeling voort te zetten worden genomen met inachtneming van het verwachte voordeel voor moeder en kind.

De gegevens over interacties met alcohol zijn beperkt. Na het op de markt brengen zijn gevallen gemeld van een versterkt bedwelmend effect van alcohol; voorzichtigheid wordt daarom aanbevolen.

Het stoppen met roken zelf kan ook de werking van bepaalde geneesmiddelen veranderen, waaronder theofylline, warfarine of insuline. Na het stoppen met roken kan een aanpassing van deze behandelingen nodig zijn.

Champix: prijs, terugbetaling en beschikbaarheid in België

Champix is sinds 2025 opnieuw op de Belgische markt. De terugtrekking in 2021 hield verband met een probleem met nitrosamine-onzuiverheden. Het productieproces is inmiddels aangepast om deze onzuiverheden onder de aanvaardbare grenswaarden te houden.

De momenteel vermelde verpakkingen omvatten onder meer:

Verpakking	Publieksprijs in België	Voorschrift
Startverpakking: 11 tabletten van 0,5 mg + 14 tabletten van 1 mg	33,44 €	Ja
Champix 1 mg, 140 tabletten	151,26 €	Ja

Het BCFI vermeldt Champix momenteel als een varenicline-specialiteit die in België op de markt is. Oudere passages waarin staat dat alleen generieke geneesmiddelen beschikbaar zouden zijn, komen dus niet meer overeen met de huidige situatie.

Onder bepaalde voorwaarden is terugbetaling voorzien voor een volledige behandelingscyclus bij volwassenen, in combinatie met ondersteunende gedragstherapie. De precieze voorwaarden en het bedrag dat eventueel ten laste van de patiënt blijft, kunnen worden nagevraagd bij de arts, apotheker of mutualiteit.

Is Champix zonder voorschrift verkrijgbaar?

Nee. Champix is in België voorschriftplichtig.

Dankzij het voorschrift kunnen onder meer de medische voorgeschiedenis, de nierfunctie, andere behandelingen en eventuele factoren worden gecontroleerd die een dosisaanpassing of bijzondere opvolging noodzakelijk maken.

Voorschriftplichtige geneesmiddelen mogen in België niet online worden verkocht zoals geneesmiddelen zonder voorschrift. Een apotheek kan wel een reservatiesysteem aanbieden vóór aflevering volgens het voorschrift.

De beschikbaarheid van de voorgeschreven verpakking kan worden gecontroleerd bij een partnerapotheek, die verantwoordelijk blijft voor de aflevering van het geneesmiddel.

Onze medische beoordeling

De werkzaamheid van varenicline bij rookstop is aangetoond en Champix is opnieuw beschikbaar in België. De behandeling moet echter worden gecombineerd met een gestructureerde aanpak om te stoppen met roken en passende begeleiding.

Criterium	Kenmerk	Aandachtspunt
Werkzaamheid	Vermindert de behoefte aan nicotine en verhoogt de kans op langdurig stoppen met roken	Beste resultaten in combinatie met motivatie, advies en ondersteuning
Dosering	Geleidelijke dosisverhoging tijdens de eerste week	Aanpassing nodig bij ernstige nierinsufficiëntie
Verdraagbaarheid	Goed gedocumenteerd profiel	Misselijkheid en slaapstoornissen komen vaak voor
Beschikbaarheid	Champix is in 2025 opnieuw op de Belgische markt gekomen	Voorschriftplichtig

Opvolging blijft belangrijk bij psychiatrische symptomen, convulsies of hinderlijke bijwerkingen. De keuze om de behandeling voort te zetten, de dosis te verlagen of de behandeling te stoppen, moet met de arts of apotheker worden besproken.

Ter aanvulling kunt u ook ons artikel raadplegen over redenen en methoden om te stoppen met roken.

Tekst nagekeken door Uttam Chatterjee, verantwoordelijk apotheker – LocalPharma, september 2026