Ventolin (salbutamol): beschikbare toedieningsvormen, gebruik, prijs en voorzorgsmaatregelen

Dit is een geneesmiddel. Niet langdurig gebruiken zonder medisch advies.

Naam van het geneesmiddel:	Ventolin
Werkzame stof:	Salbutamol (als salbutamolsulfaat)
Fabrikant:	Glaxo Wellcome Production / Glaxo Wellcome S.A.
Vorm / dosering:	Tabletten van 2 mg en 4 mg: niet meer op de markt in België; momenteel beschikbare vormen: inhalator 100 µg/dosis en oplossing voor verneveling 5 mg/ml
Prijs:
Apotheek:	Geselecteerd op basis van uw adres en de beschikbaarheid

Wat is Ventolin en hoe werkt het?

Ventolin is een geneesmiddel met salbutamol, een kortwerkende bèta₂-agonist, ook SABA genoemd. Het is een bronchodilatator die de spieren van de luchtwegen snel ontspant en bij bronchospasme de luchtstroom vergemakkelijkt.

Salbutamol wordt onder meer gebruikt om een beklemmend gevoel op de borst, piepende ademhaling, hoest of kortademigheid door astma te verlichten. Het kan ook een plaats hebben in de symptomatische behandeling van chronisch obstructief longlijden (COPD).

Bij inhalatie begint de werking snel, doorgaans binnen enkele minuten. Daarom zijn inhalatievormen bijzonder geschikt om bronchospasme snel te verlichten.

Ventolin is geen ontstekingsremmende onderhoudsbehandeling voor astma. Regelmatig of steeds vaker gebruik van salbutamol kan erop wijzen dat de aandoening onvoldoende onder controle is en dat de onderhoudsbehandeling opnieuw moet worden beoordeeld.

Meer informatie over de inhalatievorm vindt u op de pagina over de Ventolin-inhalator: gebruik, prijs en regelgeving.

Hoe astma ontstaat en welke plaats de verschillende behandelingen innemen, wordt uitgebreider toegelicht in ons dossier over bronchiaal astma.

Ventolin-tabletten van 2 mg en 4 mg: situatie in België

Ventolin werd vroeger in België op de markt gebracht als salbutamoltabletten van 2 mg. Ook op andere markten hebben orale vormen van salbutamol van 2 mg en 4 mg bestaan.

De situatie is inmiddels veranderd. Het BCFI meldde in november 2022 dat oraal salbutamol in de vorm van Ventolin-tabletten in België niet langer op de markt is.

Deze vorm was verouderd geraakt door de beschikbaarheid van inhalatiebehandelingen. Rechtstreekse toediening in de luchtwegen maakt het mogelijk snel een bronchodilaterend effect te bereiken met aanzienlijk lagere doseringen en doorgaans minder systemische bijwerkingen dan bij orale toediening.

Ventolin-tabletten van 2 mg of 4 mg mogen daarom niet worden voorgesteld als een vorm die momenteel in Belgische apotheken verkrijgbaar is. Een oude orale dosering uit documentatie of van een buitenlandse verpakking mag niet worden overgenomen voor inhalatievormen.

In België berust de behandeling met salbutamol momenteel voornamelijk op inhalatievormen van Ventolin of op andere salbutamolinhalatoren die op voorschrift verkrijgbaar zijn.

Welke vormen van Ventolin zijn in België verkrijgbaar?

De Ventolin-vormen die momenteel in België op de markt zijn, omvatten voornamelijk een doseeraerosol en een oplossing voor verneveling.

Vorm	Dosering	Gebruik
Ventolin inhalatiesuspensie in drukhouder	100 µg salbutamol per dosis	Inhalatiebehandeling zo nodig volgens het voorschrift
Ventolin oplossing voor inhalatie via een vernevelaar	5 mg/ml	Verneveling in bepaalde situaties waarin deze toedieningsvorm nodig is
Ventolin-tabletten	Voormalige orale vormen van 2 mg en 4 mg	Momenteel niet op de markt in België

In België zijn ook andere inhalatiegeneesmiddelen met salbutamol verkrijgbaar. Deze kunnen worden toegediend met een doseeraerosol of een poederinhalator.

De keuze van het inhalatiesysteem hangt onder meer af van de leeftijd, het vermogen van de patiënt om de inademing te coördineren met het activeren van de inhalator en de algemene behandeling van de luchtwegaandoening.

Voor wie en in welke situaties wordt Ventolin voorgeschreven?

Ventolin wordt gebruikt wanneer de luchtwegen vernauwen door bronchospasme. Geïnhaleerd salbutamol kan onder meer worden voorgeschreven bij astma en in bepaalde situaties bij COPD.

Bij astma kan het worden gebruikt om:

een acute bronchospasme snel te verlichten;
piepende ademhaling of een beklemmend gevoel op de borst door astma te verminderen;
een voorspelbaar bronchospasme door inspanning of blootstelling aan bepaalde uitlokkende factoren te voorkomen, wanneer dit gebruik is geadviseerd;
als noodbronchodilatator te dienen binnen bepaalde behandelstrategieën die ook een ontstekingsremmende behandeling omvatten.

Bij COPD kan salbutamol worden gebruikt als kortwerkende symptomatische bronchodilatator. De algemene behandelstrategie hangt echter af van de ernst van de aandoening en van de andere inhalatiebehandelingen.

Salbutamol mag niet als aspecifieke behandeling voor elke vorm van hoest of benauwdheid worden gebruikt. Hoest kan veel oorzaken hebben die niet op een bronchodilatator reageren.

Dosering van geïnhaleerd Ventolin

De dosering moet individueel worden aangepast. Bij de Belgische drukhouder komt één inhalatie overeen met 100 microgram salbutamol.

Situatie	Gebruikelijke dosering volgens de Belgische bijsluiter
Volwassenen en adolescenten vanaf 12 jaar — acute bronchospasme	100 tot 200 µg, overeenkomend met 1 tot 2 inhalaties
Volwassenen en adolescenten — preventie van voorspelbaar bronchospasme door inspanning of blootstelling	100 µg 10 tot 15 minuten vóór de inspanning of blootstelling; indien nodig kan de dosis worden verhoogd tot 200 µg.
Kinderen jonger dan 12 jaar — acute bronchospasme	Gewoonlijk 100 µg, indien nodig te verhogen tot 200 µg volgens medisch advies

De Belgische bijsluiter vermeldt dat salbutamoldoseringen die zo nodig worden gebruikt niet zonder beoordeling steeds vaker mogen worden toegediend. Een plotselinge toename van de behoefte kan wijzen op een verergering van het astma.

Voor de Belgische Ventolin-aerosol van 100 µg/dosis vermeldt de bijsluiter een maximale dosis van 800 µg per 24 uur, overeenkomend met twee inhalaties tot viermaal per dag. Deze bovengrens mag niet worden opgevat als een dagelijks streefdoel: een frequente behoefte aan noodmedicatie moet aanleiding zijn om de astmacontrole opnieuw te beoordelen.

Voor de verneveloplossing geldt een ander doseringsschema; de dosering mag niet worden bepaald aan de hand van de instructies voor het doseeraerosol.

Oude doseringen van salbutamoltabletten mogen niet worden gebruikt om een equivalente dosis voor een inhalator te berekenen.

Hoe gebruikt u de Ventolin-inhalator correct?

Een correcte inhalatietechniek is essentieel. Een juist voorgeschreven inhalator kan veel minder doeltreffend zijn wanneer een belangrijk deel van het geneesmiddel in de mond achterblijft of vóór of na de inademing wordt vrijgegeven.

Bij een doseeraerosol moet het indrukken van de houder onder meer worden gecoördineerd met een voldoende langzame en diepe inademing. De gedetailleerde instructies in de bijsluiter moeten worden gevolgd.

Wanneer een patiënt moeite heeft om de inademing en het vrijgeven van de dosis op elkaar af te stemmen, kan een voorzetkamer de toediening vergemakkelijken. Dit is met name nuttig bij veel kinderen en bij mensen met coördinatieproblemen.

Bij jonge kinderen kan een voorzetkamer met een passend masker nodig zijn. De toediening moet worden begeleid volgens het medisch advies en de instructies van het hulpmiddel.

Als de behandeling minder doeltreffend lijkt dan voorheen, mogen niet zomaar meer inhalaties worden genomen. De inhalatietechniek, de werking van het toestel en de astmacontrole moeten worden gecontroleerd.

Bewaarcondities

Voor Ventolin 100 µg/dosis dat in België op de markt is, adviseert de bijsluiter:

het geneesmiddel te bewaren bij een temperatuur van maximaal 30 °C;
het tegen vorst te beschermen;
het tegen rechtstreeks zonlicht te beschermen;
de drukhouder niet bloot te stellen aan temperaturen boven 50 °C;
de houder niet te doorboren, te breken of te verbranden, ook niet wanneer deze leeg lijkt;
het geneesmiddel buiten het zicht en bereik van kinderen te bewaren;
de vervaldatum op de verpakking te respecteren.

Voor de oplossing voor verneveling of een andere salbutamolspecialiteit kunnen andere bewaarcondities gelden. Volg daarom de bijsluiter van het daadwerkelijk afgeleverde product.

Mogelijke bijwerkingen

Geïnhaleerd salbutamol wordt in de voorgeschreven doseringen doorgaans goed verdragen, maar kan bijwerkingen veroorzaken. De kans daarop neemt onder meer toe bij hoge of vaak toegediende doseringen.

Tot de gemelde bijwerkingen behoren:

trillen, vooral van de handen;
hoofdpijn;
hartkloppingen;
versnelde hartslag;
spierkrampen bij sommige mensen;
een gevoel van nervositeit of onrust.

Hartritmestoornissen kunnen minder vaak optreden, vooral bij daarvoor gevoelige patiënten of bij een hoge blootstelling.

In hoge doseringen, met name bij intensieve verneveling of systemische toediening, kan salbutamol ook hypokaliëmie veroorzaken, dat wil zeggen een daling van het kaliumgehalte in het bloed.

Bij intensieve behandeling met bèta₂-agonisten kan ook hyperlactatemie of lactaatacidose optreden. Een verergering van de kortademigheid mag daarom niet automatisch aanleiding zijn om zonder medische beoordeling meer salbutamol te gebruiken.

Paradoxaal bronchospasme en reacties die snel medische aandacht vereisen

In zeldzame gevallen kan een inhalatie een paradoxaal bronchospasme veroorzaken, waarbij de ademhaling of piepende ademhaling onmiddellijk na de toediening verergert.

Bij een dergelijke reactie moet het betreffende preparaat worden stopgezet en is snelle medische beoordeling nodig om een geschikte alternatieve behandeling te kunnen gebruiken.

Ook overgevoeligheidsreacties zijn mogelijk. Plotselinge ademhalingsproblemen in combinatie met zwelling van het gezicht, de lippen of de keel, ernstige urticaria of onwel worden vereisen dringende medische hulp.

Ook ernstige pijn op de borst, ongebruikelijke hartkloppingen of een hartritmestoornis zijn redenen om snel medisch advies in te winnen.

Interacties en voorzorgsmaatregelen

Bètablokkers kunnen het bronchodilaterende effect van salbutamol verminderen of tegengaan. Dit geldt met name voor niet-selectieve bètablokkers, ook wanneer deze in bepaalde oogpreparaten worden toegediend.

Voorzichtigheid is ook nodig bij geneesmiddelen die het kaliumgehalte in het bloed kunnen verlagen. Het risico op hypokaliëmie kan toenemen wanneer hoge doseringen salbutamol bijvoorbeeld worden gecombineerd met bepaalde diuretica of met theofylline.

De arts moet worden geïnformeerd bij hart- en vaatziekten, hartritmestoornissen, ernstige hypertensie, hyperthyreoïdie of diabetes. Salbutamol kan onder meer tijdelijk de hartslag en bepaalde metabole parameters beïnvloeden.

Stop een bètablokker, diureticum of andere chronische behandeling niet op eigen initiatief vanwege een mogelijke interactie. De arts of apotheker kan bepalen wat in uw situatie aangewezen is.

Ventolin tijdens zwangerschap en borstvoeding

Onvoldoende gecontroleerd astma tijdens de zwangerschap kan risico's meebrengen voor moeder en foetus. Daarom is het belangrijk een voorgeschreven behandeling voor de luchtwegen niet op eigen initiatief te stoppen vanwege een zwangerschap.

Salbutamol kan worden gebruikt wanneer een arts of ander medisch deskundige van oordeel is dat het verwachte voordeel het gebruik rechtvaardigt. De astmabehandeling moet tijdens de zwangerschap regelmatig opnieuw worden beoordeeld.

Ook tijdens de borstvoeding moeten de keuze van de behandeling en de toedieningsweg met een arts of apotheker worden besproken.

Ventolin binnen de huidige astmabehandeling

Salbutamol verlicht bronchospasme snel, maar behandelt niet rechtstreeks de chronische ontsteking die kenmerkend is voor astma.

De huidige internationale aanbevelingen adviseren niet langer een strategie waarbij een astmapatiënt uitsluitend afhankelijk is van een kortwerkende bèta₂-agonist zoals salbutamol zonder een geschikte ontstekingsremmende behandeling.

GINA adviseert een strategie met een inhalatiecorticosteroïd om het risico op ernstige exacerbaties te verminderen. Bij veel volwassenen en adolescenten kan, afhankelijk van het gekozen behandelingsschema, een combinatie van een inhalatiecorticosteroïd en formoterol als ontstekingsremmende noodmedicatie worden gebruikt.

Andere patiënten blijven een SABA zoals salbutamol als noodmedicatie gebruiken binnen een behandelstrategie die ook een inhalatiecorticosteroïd omvat.

De keuze hangt af van de onderhoudsbehandeling, de leeftijd, de astmacontrole en de beschikbare geneesmiddelen. Een salbutamolinhalator mag daarom niet op eigen initiatief worden vervangen door een combinatie met formoterol, of omgekeerd.

Steeds vaker gebruik van noodmedicatie, nachtelijk wakker worden, toenemende beperkingen in dagelijkse activiteiten of herhaalde exacerbaties moeten aanleiding zijn om de behandeling opnieuw te beoordelen.

Voor een vergelijking van salbutamol met een andere bronchodilaterende strategie kunt u ook Ventolin of Berodual: verschillen en indicaties raadplegen.

Prijs en beschikbaarheid van Ventolin in België

Omdat Ventolin-tabletten van 2 mg en 4 mg niet langer in België op de markt zijn, bestaat er geen relevante actuele Belgische prijs voor deze vroegere orale vormen.

Voor de momenteel beschikbare inhalatievormen bestaan daarentegen officiële prijzen.

Vorm	Verpakking	Prijs in België	Voorschrift
Ventolin 100 µg/dosis	Inhalator met 200 dosissen	9,29 €	Ja
Ventolin 5 mg/ml	Oplossing voor verneveling, flacon van 10 ml	8,52 €	Ja

De vermelde prijzen hebben betrekking op de Belgische vormen die momenteel in het repertorium zijn opgenomen en kunnen veranderen. De daadwerkelijk voorgeschreven specialiteit, de verpakking en de toepasselijke terugbetalingsregels bepalen het uiteindelijke bedrag ten laste van de patiënt.

Voorschrift en aflevering

Ventolin 100 µg/dosis en Ventolin 5 mg/ml zijn in België voorschriftplichtig.

Ventolin-tabletten worden in België niet meer op de markt gebracht. Een orale vorm uit een andere markt mag daarom niet worden gelijkgesteld met Ventolin dat momenteel in een Belgische apotheek verkrijgbaar is.

In België mag een voorschriftplichtig geneesmiddel niet via internet worden verkocht zoals een gewoon e-commerceproduct. De beschikbaarheid of mogelijkheid tot reservatie kan wel worden aangegeven, maar de aflevering gebeurt door een erkende apotheek volgens het voorschrift.

Wanneer LocalPharma informatie over beschikbaarheid toont, blijft de partnerapotheek verantwoordelijk voor de aflevering en voor de controle van de voorwaarden die voor het geneesmiddel gelden.

Veelgestelde vragen

Zijn Ventolin-tabletten van 2 mg en 4 mg nog verkrijgbaar in België?

Nee. Oraal salbutamol in de vorm van Ventolin-tabletten wordt sinds 2022 niet meer in België op de markt gebracht. Het BCFI vermeldt dat deze toedieningsweg verouderd was ten opzichte van inhalatievormen, waarmee met lagere doseringen snel effect kan worden bereikt en doorgaans minder systemische bijwerkingen optreden.

Welke vormen van Ventolin zijn momenteel in België verkrijgbaar?

Ventolin is onder meer verkrijgbaar als inhalator onder druk met 100 µg salbutamol per dosis en als oplossing voor verneveling van 5 mg/ml. Beide vormen zijn bedoeld voor toediening via inhalatie.

Wat kost Ventolin in België?

De Ventolin-inhalator met 200 dosissen van 100 µg/dosis staat vermeld voor 9,29 €. De flacon van 10 ml Ventolin-oplossing voor verneveling van 5 mg/ml staat vermeld voor 8,52 €. Voor de vroegere tabletten bestaat geen actuele Belgische prijs meer omdat ze niet langer op de markt zijn.

Is voor Ventolin in België een voorschrift nodig?

Ja. De huidige vormen van Ventolin met salbutamol worden in België op medisch voorschrift afgeleverd.

Kan ik Ventolin gebruiken bij droge hoest zonder astmadiagnose?

Een geïsoleerde droge hoest is op zichzelf geen indicatie voor salbutamol. Ventolin is bedoeld om bronchospasme te verlichten in daarvoor geschikte situaties, waaronder astma. Aanhoudende hoest zonder diagnose moet worden beoordeeld om de oorzaak te achterhalen.

Hoe vaak per dag mag de Ventolin-inhalator worden gebruikt?

De dosis hangt af van het voorschrift. Voor het Belgische Ventolin 100 µg/dosis vermeldt de bijsluiter afhankelijk van de situatie doorgaans 1 tot 2 inhalaties en dat doseringen zo nodig niet vaker dan viermaal per dag mogen worden gebruikt. Een toenemende of frequente behoefte moet aanleiding zijn om de astmacontrole opnieuw te beoordelen, in plaats van de dosis op eigen initiatief te verhogen.

Kan Ventolin de enige behandeling voor astma zijn?

Salbutamol behandelt bronchospasme snel, maar niet de onderliggende ontsteking bij astma. De huidige behandelstrategieën omvatten een behandeling met een inhalatiecorticosteroïd om het risico op exacerbaties te verminderen. Het precieze schema hangt af van de patiënt.

Wat moet ik doen als Ventolin minder goed lijkt te werken?

Verhoog de dosis niet op eigen initiatief. Een verminderde werkzaamheid kan samenhangen met een onjuiste inhalatietechniek, een probleem met het toestel of een verergering van het astma. Een snel toenemende behoefte aan salbutamol vereist medische beoordeling.

Wat moet ik doen als de ademhaling ondanks Ventolin verslechtert?

Ernstige ademhalingsproblemen die niet reageren op de voorgeschreven noodmedicatie kunnen een spoedgeval zijn. Volg het astma-actieplan dat u hebt gekregen en zoek snel medische hulp als de ademhaling moeilijk blijft of verder verslechtert.

Kunnen salbutamoltabletten de inhalator vervangen?

Nee. Tabletten zijn niet rechtstreeks gelijkwaardig aan een inhalatiebehandeling en worden in België niet meer op de markt gebracht. De inhalatieroute heeft de voorkeur om rechtstreeks in de luchtwegen snel een bronchodilaterend effect te bereiken met een lagere systemische blootstelling.

Medische waarschuwing

De informatie op deze pagina is uitsluitend bedoeld ter informatie en vervangt geen diagnose, voorschrift, astma-actieplan of persoonlijk advies van een arts of apotheker. Een toenemende frequentie van het gebruik van een noodbronchodilatator moet aanleiding zijn om de controle van de luchtwegaandoening opnieuw te beoordelen.

Tekst nagekeken door Uttam Chatterjee, verantwoordelijk apotheker – LocalPharma, september 2026